رویکرد Vita Senses Therapy چیست و چه تفاوتی با هنردرمانی عمومی دارد؟ نگاهی علمی و انسانی به درمان از مسیر حواس.
- Hajar OWRANG
- Sep 25, 2025
- 3 min read
مقدمه: رواندرمانی فقط گفتوگو نیست
تا به حال فکر کردهای چرا بعضی روشهای درمانی، با اینکه علمی و معتبرند، گاهی خشک و بیروح به نظر میرسند؟واقعیت این است که رواندرمانی تنها یک گفتوگوی منطقی نیست.بدن، حواس و تجربههای روزمرهی ما، بخشی از تاریخچهی زندگی و هیجانهایمان را در خود حمل میکنند.وقتی درمان صرفاً به کلمات محدود میشود، بخش بزرگی از دنیای درونی ما نادیده گرفته میشود.اینجاست که رویکرد Vita Senses Therapy وارد عمل میشود.
هنردرمانی عمومی چیست؟
هنردرمانی (Art Therapy) حوزهای شناختهشده در روانشناسی است.در این رویکرد، افراد با استفاده از نقاشی، موسیقی، رقص، نوشتن یا دیگر فعالیتهای هنری، احساسات خود را بیان میکنند.
هدف اصلی: بیان آزادانهی عواطف درونی
نتیجهی رایج: کاهش تنش و تخلیهی هیجانی
اما معمولاً هنردرمانی عمومی بر بیان آزاد بدون چارچوب علمی تکیه دارد. فرد با خلق یک اثر هنری به نوعی رهایی هیجانی میرسد؛ تجربهای آرامشبخش، اما نه لزوماً همراه با تغییرات پایدار در الگوهای فکری یا رفتاری.به زبان ساده: در هنردرمانی عمومی، هنر خودش هدف است، نه ابزار تغییر عمیق روانی.
Vita Senses Therapy
چیست و چه تفاوتی دارد؟
Vita Senses Therapy رویکردی نوین است که توسط من، هاجر اورنگ (روانشناس و رواندرمانگر با رویکرد سیستمیک
خانواده) طراحی شده است.
در این روش، هنر تنها یک بخش ماجراست. ما از کل بدن و حواس پنجگانه بهعنوان دروازههایی برای ورود به ناخودآگاه و تجربههای عاطفی استفاده میکنیم:
شنیدن یک آهنگ
لمس یک شیء قدیمی
بوییدن عطری آشنا
مزه کردن غذایی خاص
این تجربهها دریچهای میشوند به احساسات و خاطراتی که در کلمات گیر کردهاند.
تفاوت اصلی:
در هنردرمانی، تمرکز بر یک رسانهی خاص مثل نقاشی یا موسیقی است.
در Vita Senses Therapy، بدن و حواس بهطور یکپارچه وارد فرآیند درمان میشوند.
این رویکرد پلی علمی و انسانی است میان رواندرمانیهای استاندارد (مثل CBT، ACT یا سیستمیک) و تجربههای حسی روزمره.
چرا Vita Senses Therapy مؤثر است؟
خیلی وقتها میدانیم باید مثبت فکر کنیم یا با گذشته کنار بیاییم، اما ذهن با منطق آرام نمیشود.بدن و حواس تاریخچهی زندگی ما را حمل میکنند:
بوی آشنا ما را به خانهی کودکی برمیگرداند.
یک آهنگ میتواند اشکمان را جاری کند.
لمس یک شیء ساده حس امنیت را زنده میکند.
در همین لحظهها درمان آغاز میشود.
مثالها:
مهاجری که با شنیدن موسیقی سنتی گریه میکند؛ گریهای درمانی، نه نشانهی ضعف.
مادری داغدیده که با لمس یک یادگاری، برای نخستینبار بعد از مدتها اجازه میدهد احساساتش جاری شوند.
حواس سریعتر از کلمات ما را به ریشهی هیجانات متصل میکنند. وقتی این تجربهها با چارچوب علمی رواندرمانی ترکیب میشوند، تغییر واقعی و پایدار اتفاق میافتد.
گامهای عملی در Vita Senses Therapy
توقف و شنیدن – نوجوان مضطرب با گوش دادن به موسیقی و توجه به بدنش، نخستین لحظهی آگاهی را تجربه میکند.
لمس و توجه – زن مهاجر با لمس یک پارچهی سنتی، حس تعلق و هویت را دوباره کشف میکند.
نوشتن یا بیان کردن – مادری داغدار بعد از شنیدن موسیقی قدیمی، شروع به نوشتن میکند و کلماتش را مییابد.
ادغام در زندگی روزمره – فردی با فرسودگی کاری، هنگام اضطراب یک سنگ کوچک در دست میگیرد و با نفسهای آگاهانه به لحظهی حال بازمیگردد.
تجربه شخصی من با پیانو
همیشه شنیدن پیانو برایم آرامشبخش بود. اما وقتی خودم شروع به نواختن کردم، تجربه کاملاً متفاوت شد. حتی چند نت ساده هم به من حس زندگی داد.
تصویرسازی ذهنیام تقویت شد.
تمرکزم بیشتر شد.
آموختم در لحظه حضور داشته باشم.
تمرین روزانهی پیانو اکنون برای من به یک لنگر آرامش تبدیل شده است.
جمعبندی: چرا Vita Senses Therapy یک رویکرد مستقل است؟
رواندرمانی تنها به گفتوگو محدود نیست. گاهی لازم است تجربههای حسی و هنری وارد درمان شوند.
در Vita Senses Therapy با ترکیب رواندرمانی علمی و ابزارهایی چون موسیقی، آشپزی، آواز و صداهای طبیعت، به مراجع کمک میکنیم دوباره با بدن و احساساتش ارتباط برقرار کند.
اینجا کلاس موسیقی یا آشپزی برگزار نمیشود.
هنرها و حواس تنها ابزار درمانیاند.
حتی کسانی که هیچ تجربهای در موسیقی یا آشپزی ندارند، میتوانند از این روش بهرهمند شوند.
🌱 Vita Senses Therapy پلی است میان رواندرمانی علمی و تجربههای روزمرهی حسی. همین ترکیب آن را به رویکردی
مستقل، علمی و انسانی تبدیل میکند.
-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------متن قانونی دربارهٔ حقوق نویسنده و استفادهٔ علمی از مقالات
تمامی مقالات این وبسایت به طور کامل و اختصاصی توسط روانشناس هاجر اورنگ نوشته شدهاند و هیچ بخشی از منابع خارجی اقتباس یا کپی نشده است.
دانشجویان، روانشناسان، و متخصصان حوزهٔ سلامت روان میتوانند از این مقالات برای پژوهشهای علمی (مانند پایاننامه کارشناسی، ارشد یا دکترا)، مقالات پژوهشی یا محتواهای آموزشی استفاده کنند، فقط به شرط رعایت موارد زیر:
نام نویسنده باید بهوضوح ذکر شود: روانشناس هاجر اورنگ
منبع کامل باید نوشته شود: برگرفته از وبسایت www.pureinsightstherapy.com
در صورتی که این موارد رعایت نشود و محتوای مقاله بدون ذکر منبع یا نویسنده بهصورت کامل یا جزئی کپی شود، این عمل سرقت علمی (پلاژیاریسم) محسوب شده و از نظر قانونی پیگیری خواهد شد.
Comments